Cumartesi Anneleri'nin eylemi 1000. haftasında...
Mart 1995’te İstanbul Gazi Mahallesi olaylarından kısa süre sonra Cumartesi Anneleri'nin eylemleri başladı.
Cumartesi Anneleri, bu hafta sonu eylemlerinin 1000. haftasında.
Grubun kitlesel katılımla Galatasaray Meydanı'nda eylem yapmasına uzun süredir izin verilmiyordu, Adalet ve Kalkınma Partisi Grup Başkanvekili Özlem Zengin TBMM'de yaptığı açıklamayla bu hafta eyleme izin verileceğini söyledi.
Mart 1995’te İstanbul Gazi Mahallesi'nde yaşanan olaylardan kısa süre sonra Cumartesi Anneleri'nin eylemleri başladı.
Gazi Mahallesindeki olaylarda 21 Mart'ta gözaltına alınan Hasan Ocak ortadan kaybolunca annesi Emine Ocak, ailesi ve yakınları, Hasan Ocak'ın bulunması için çeşitli eylemler yaptı. İki aya yakın zaman sonra Hasan Ocak’ın işkenceye maruz kalmış cansız bedeni 15 Mayıs 1995'te kimsesizler mezarlığında bulundu. Böylece Hasan Ocak'ın yakınlarının eylemleri zorla kaybetmelere karşı adalet isteyen ailelerin mücadelesine dönüştü ve ilk kez küçük bir grup 27 Mayıs’ta Galatasaray Lisesi önünde eylem yaptı.
Eylemde, Arjantin’deki cunta döneminde (1976-1983) kaybedilen veya katledilen çocuk ve torunları için eylem yapan Plaza de Mayo, Mayıs Anneleri'nden esinlenildi.
Kamuoyunda Cumartesi Anneleri olarak adlandırılmaya başlanan göstericiler, kaybettikleri yakınlarının fotoğraflarıyla sessiz oturma eylemi yapıyor, zorla kaybedilen yakınlarının bulunmasını ve faillerin cezalandırılmasını talep ediyordu. Eylemci grup zaman içinde büyüyerek her Cumartesi insan kalabalıkları binleri buldu. 1999 yılında eylemlere, artan polis müdahaleleri sonucu ara verilen eylemler 31 Ocak 2009'da tekrar başladı.
Şubat 2011'de, dönemin başbakanı Recep Tayyip Erdoğan, o dönem Dolmabahçe'deki çalışma ofisinde, Cumartesi Anneleri'nin temsilcileriyle görüştü. Görüşme sonrasında Nisan ayında, TBMM İnsan Hakları İnceleme Komisyonu'nda, "gözaltında iken kayboldukları iddia edilen kişilerin akıbetinin araştırılması" amacıyla bir alt komisyon kuruldu ve komisyon, Cumartesi Anneleri'nden temsilcilerle bir görüşme gerçekleştirdi. Ancak komisyon çalışmalarının devamı gelmedi.
Cumartesi Anneleri'nin eylemleri 25 Ağustos 2018 tarihine kadar Galatasaray'da kesintisiz devam etti. Grubun bu tarihteki 700. hafta buluşması ise Beyoğlu Kaymakamlığı tarafından yasaklandı. Bunun üzerine Cumartesi anneleri eylem çağrısında bulundu. Polis biber gazı ve plastik mermi kullanarak eylemcilere müdahale ederek onlarca kişiyi gözaltına aldı.
Göstericileere İstanbul 21. Asliye Ceza Mahkemesi'nde dava açıldı. Eylemciler ise müdahaleyi Anayasa Mahkemesi'ne (AYM) götürdü. AYM 2018'deki müdahalenin, barışçıl toplantı ve gösteri özgürlüğünün ihlali olduğuna hükmetti.
Güvenlik güçleri, 2018'den sonra da eylemleri kısıtlamaya ve müdahale etmeye devam etti ve birçok gözaltı işlemi gerçekleştirildi.
25 Ağustos 2018'den yaklaşık beş buçuk yıl sonra, ilk kez 11 Kasım 2023'teki 973. hafta buluşmasında grup, Galatasaray Lisesi önünde basın açıklaması yaptı. Devam eden haftalarda da Cumartesi Anneleri küçük gruplar halinde eylem yaptı ve polis bariyerleriyle kapatılan Galatasaray Meydanı'na bariyerlerin üzerinden karanfil attı.
Cumartesi Anneleri de hem eyleme kitlesel katılım çağrısı yaptı hem de www.cumartesianneleri.org.tr adresi üzerinden "1000'inci haftamızda bulunduğun yerden sen de Galatasaray Meydanı'na bir karanfil bırak" başlığıyla bir sanal eylem kampanyası başlattı.
